Skip to main content

Elosu

  • 2. abentau. (b). du aditza. (Elosu., Osintxu.) Euria, elurra, etab. hasi.   Empezar a llover, nevar, etc.. Atzo amabixak aldera edurra abentatzen zeban.. Sin. abixau.
  • 1. abentau. (b). da aditza. (Elosu., Osintxu.) Abiatu, martxan jarri.   Ponerse en marcha.. Onezkero etxe alderutz abentatzeko ordua izango da.. Sin. abixau.
  • 2. abixau. (b). du aditza. (Elosu.) Euria edo elurra hasi.. Bazkalostian eurixa abixau dau.. Elosu eta Osintxu aldean bakarrik erabiltzen dira abixau eta abentau zentzu honekin.. Sin. abentau.
  • artzaiñétxe, artzaiñetxía. (d). izena. (Elosu.) Artzainaren txabola.. Ik. pastóre, pastóre-txábola.
  • bezela. (a). juntagailua. (Elosu.) Como. Arrunta Elosun.. Arrunta Elosun. Bergarako kalean nahiko errotua. Bestetan ezaguna, baina gutxi erabilia.. Ik. modúan, bezélakotxe.
  • 1. ere. (-). juntagailua. (Elosu.) E, RE. Elosuarrek, eta baita Osintxutik Elosu alderako adin handiko baserritarrek E, RE edo ERE (gutxitan) diote. Bergarako beste lekuetan BE.. Baiña artillia senduao askoz e. Gizonak e bai txabillan. Aniz./ Erderaz enekixan si tta no besteik eta. Gero ere ba... JJp./ Nik, ala re, kaleko ogixa gozua pentsatzen jatan orduan. JJp./ Eizalen da re e, bein san Juanak ezkeo e, bedar-ontzia egoten zan. JJp. . Ik. be.

  • 1. erremu, erremúa. (b). izena. (Elosu.) Ereinotza, Elosun.   Laurel, en Elosua.. Bergarako beste lekuetan elauntz deitzen zaio. Gipuzkoan gertatzen den bezala Elosun ere Erremu-egunak izen zaharra kendu dio elauntz arbolari.. Sin. eláuntz.
  • fráille. (-). (Elosu.) PRÁILE (ELOS., OS.). 1. fraille, fraillía. (a). izena. PRÁILE (ELOS., OS.). Fraile.. Ori neuri Gomozkortako prailiak neuri esana. . Prailian dozenia amairu, . (c). esaera. (Eibar.) "Neurria baino gehiago hartzeko (edo emateko) prest daudenei buruz esan ohi da. Fraileen dozena hamabikoa izan beharrean hamairukoa omen da. Fraile-katilua ere ohizkoa baino handiagoa izaten da". Emoixozu apur bat geixago, badakizu, fraillien dozenia, amairu.... 2. fraille, fraillía. (c). adjektiboa. Ekintza baino berriketa gehiago dutenei esaten zaie despektiboki.. Eztok txarra, baiña fraille samarra. ..
  • izkéra, izkería. (-). izena. (Elosu.) Hitz egiteko era. Lexiko arruntekoa izan ez arren, ezaguna da, eta adinekoek inoiz esaten dute. Elosun normala da.. Geixena ezautzen da izkerán, zeiñ nungua dan. JJp./ Eztauka arek emengo izkería. JJp. .
  • kapáin-gónaiza, kapáin-gónaizak. (d). (Elosu.) KANPAINA-GONAZI (ELOS.). . Ardia mozteko guraizeak.   Tijeras de esquileo.. Guk amen artazixak esateotsau, baiña ardixak moztekuai kapain-gonaizak esate jakuek emen Elusu aldian. Don. .
  • 1. morroi, -e, morróia. (a). izena. (Elosu.) Criado.. Bergaran kriau gehiago erabiltzen da.. Sin. kriáu.
  • nola. (c). adberbioa. (Elosu.) Como.. Bergaran ZELA esan ohi da ia beti, baina kalean eta Osintxu-Elosuko adinekoek badarabilte NOLA. Oiñ nola billauko juau guk atzera bidia? Illunduta ta, jangoikua lagun. Mertz. .
  • talaburni, talaburnixa. (c). izena. (Elosu.) Talo-pala. . Sin. taló-pála.
  • Ujolde, . (a). toponimoa. (Elosu.) UJELDE . Elosuko auzounea..
  • zótaska, zótaskia. (d). izena. (Elosu.) Goldaren ildoa.. Ik. zotárro.